آبادی مُکّو _واقع در طبس گلشن.
در بیان تعریف مُکّو: نگارنده ی این سطور برای تحقیق به آبادی بدون سکنهی «مُکّو»که در ۱۸ کیلومتری جوخواه در مسیر جاده ی یزد، اصفهان قرار دارد رفتم. آن جا دارای استخر آبی با ماهیان ریز و درشت، با چندین درخت خرما، کُنار، اُکالیپتوس، و بنایی با سقف گنبدی از خشت و سیمان دیده شد.
امّا؛ دربارهی تسمیهی «مُکّو» که ریشهی آن درگویش اهل طبس از مکیدن است، باید گفت: از فاصله دور قبل از رسیدن به این مکان، چندین درختچهی خرما در کویر، کنار هم بصورتی است که خود رو بنظر میرسد و کمتر از دو متر ارتفاع دارد. این درختچهها از دور شبیه به نوک پستان و یا پستانک است.
زنان اهل طبس درقدیم، برای درمان دل درد نوزادن شیرخوار خود، زیره و نبات را کوبیده اندازهی یک قاشق چای خوری درگوشهی پارچهای به گونهای میپیچیدند که مانند نوک پستان و یا پستانک باشد، سپس آن را با آب گرم یا چای خیس کرده در دهان طفل شیرخوار می گذاشتند تا بِمَکَد. به این ادویه ی درمانی که طفل آن را میمکید؛ «مُکّو» میگفتند.
دسته: معرفی آثار چاپ شده
کتاب مزارات طبس گلشن روانه بازار شد
کتاب مزارات طبس گلشن، از -مجموعه کتابهای تون و طبس در اواخر قاجار- که به روایت اسناد و نسخ خطی تحقیق، تصحیح و تآلیف گردیده است.
نویسنده تا کنون ده عنوان کتاب در باره تاریخ و هویت فرهنگی طبس در دوره قاجار را برپایه اسناد و نسخ خطی تصحیح و احیا نموده، در این کتاب؛ ابتدا ناگفتههایی را از چگونگی کشف مضجع شریف امامزاده حسین موسی الکاظم علیه السلام در قرن سوم هجری از نسخهی خطی را روایت میکند
او در ادامه به معرفی مزار دو تن از علما و عرفای(قرن پنجم هجری قمری) مدفون درطبس اشاره کرده و سپس سنت چراغ برات را در مزارات یادآور میشود.
وی پس از نگاهی به ساخت اولین مناره در طبس و تاریخچه آن، به گفتگو باسازنده منارههای حرم امامزاده حسین موسی بن موسی الکاظم علیه السلام پرداخته و اسناد آن را ارایه میدهد.
کتاب سفر به زشک راهی بازار شد
کتاب سفر به زشک راهی بازار شد
هو المحبوب
از دیار شیر مردان کوی زُشک
می رسد با هر نسیمش بوی مُشک
زُشک داردمردم مهمان نواز
در جوانمردی و بخشش پیش تاز
کتاب سفر به زُشک، اولین کتاب مستقل در باره روستای ییلاقی زُشک زیباست که نگارنده ابتدا به معرفی مسیر دسترسی به این روستای نشاط انگیز می پردازد،و درطول مسیر نیز به مکانهای قابل بازدید و دیدنی اشاره کرده و شرح میدهد.
در فصل پایانی از درختان وقفی چنار و سنگ نبشته ی قرن دهم متعلق به یکی از صوفیه مقیم در آن روستا پرداخته ، غزلی از شادروان یاور مهربان.(تولد: ۱۳۴۰- درگذشت: ۱۳۹۹ ش). شاعر اهل زشک را فصل الخطاب کتاب قرار داده است.
این کتاب در قطع رقعی در ۷۴ صفحه توسط انتشارات قاف مشهدالرضا (ع) به زیور طبع آراسته شده است.
کتاب «لسان الوقت خراسان» زندگینامه ابوعلی فارمدی
کتاب «لسان الوقت خراسان» زندگینامه ابوعلی فارمدی(قرن ۵ ق) ویرایش اول با اضافات را در پیشخوان کتابفروش ها جستجو کنید.
این کتاب اولین بار در سال ۱۳۹۴ در قطع پالتویی و در ۶۰ صفحه بچاپ رسیده و تا کنون دو نوبت منتشر شده است.
با توجه به استقبال علاقه مندان به مطالعه زندگینامه عرفای ماضی و…چاپ سون آن با ویرایش و اضافاتی چند در قطعه رقعی در ۱۴۶ صفحه به انضمام مقاله یکی از اساتید دانشگاه کاشان تجدید چاپ گردیده است.
از جمله نکات جدیدی که در این اثر آمده، بازتاب چاپ اول کتاب و تحولاتی که در منطقه و محیط روستای فارمد از نظر فرهنگی و گردشگری در قبرستان محل دفن ابوعلی فارمدی بوجود امده و موجب احداث بنای یادبود براین مزار گردیده را میتوان نام برد.
نقشه ایران در دلِ سنگِ کوه چه می کند؟
نقشه ایران در دلِ سنگِ کوه چه می کند؟
سی و ششمین کارگاه نقاشی اجلاس قدیر به مدیریت هنرمند برجسته کشور استاد حسین طالبی و تنی چند از هنرمندان علومِ معارف اسلامی و قرآنی، و کاتبانِ آیات وحی از جمله: استاد هفت قلم؛ جناب آقای علی اکبر اسماعیلی قوچانی و کاتبِ پرتلاش آقای شاهین برجسته ثانی، در موزه علوم زمین مشهد در نهم خرداد ماه ۱۴۰۳ برگزار شد.
ختم و خواص سوره ۵۰ «ق»
ختم و خواص سوره ۵۰ «ق»
بعد از دوره تزکیه نفس، اگر کسی خواسته باشد که درِ دولت و نعمت به روی او گشاده گردد و ابواب خیر و برکت بر او گشاده شود، با وضو و رو به قبله هر روزی سه مرتبه با ترتیل متصل به هم سوره «ق» را بخواند و از خدا بخواهد که رزق و روزی او را زیاد گرداند.
نگارنده به تجربه می گوید؛ که سوره «ق» ۴۵ آیه دارد، و عدد ابجدی آدم =۴۵ است، هرکس بخواهد سوره «ق» را ختم کند و از خواص آن به خوبی بهره مند شود، بدین ترتیب سوره«ق» را ختم کند:
الف: ابتدا در صبح اول ماه قمری نیت ختم سوره «ق» به مدت ۴۰ روز قربتاً الی الله را در دل بگذراند و غسل کند و یک قرص نان به مستحق صدقه بدهد و بعد از نماز صبح ۱۵ مرتبه سوره «ق» را بخواند. بعد از نماز عصر نیز ۱۵ مرتبه و بعد از نماز عشاء هم ۱۵ مرتبه سوره «ق» را بخواند، یعنی در روز ۴۵ مرتبه به عدد آدم.
ب: سعی کنید حتماً هر روز یک قرص (هر نانی باشد؛ بربری، لواش، سنگک، تافتون وغیره) بخرید و خودتان به دست خود به مستحق بدهید.
ج: خانم ها در مدت عذر شرعی در صبح و ظهر و شب بعد از اذان وضو بگیرند و دست کش داشته باشند و آیات را مس نکنند و طبق دستور العمل به ختم سوره ادامه بدهند.
توجه و تذکر: برای این که سوره را صحیح و با ترتیل بخوانید، هنگام ختم؛ نوار صوتی سوره را به آرامی برای خودتان پخش کرده و شما از روی قرآن سوره را خط ببرید و تکرار کنید.
بدانید که؛ اگر چه این روش تجربه شده ، امّا؛ هیچ ختم، نذر، ذکر، اعمال و…. نتیجه آنی، فوری، شرطی، تضمینی و… ندارد و هیچ کس نمیتواند قول نتیجه قطعی بدهد زیرا؛ نتیجه آن فقط و فقط با خداست.
ان شاالله که حاجت روا باشید.
مهدی قربانی«انیس الکتاب»
چهارم فروردین ۱۴۰۲ / دوم رمضان ۱۴۴۴ هجری قمری
معرفی کتاب زندگی من و نگاهی گذرا به تاریخ معاصر ایران
مهاجری، سید علیرضا- استاد دانشگاه سوربن پاریس – نویسنده ی، کتابِ (زندگی من و نگاهی گذرا به تاریخ معاصر ایران)
معرفی مولف: آن چه در پشت جلد کتاب در باره ی این استاد فرزانه آمده بدین شرح است:
«نگارنده سید علیرضا مهاجری در سال ۱۹۴۷ م /۱۳۲۶ش» در شهرستان طبس زاده شد و پس از پایان دوره ی دبیرستان برای ادامه تحصیل به تهران رفت. در بهمن ۱۳۴۵ / فوریه ۱۹۶۷ م، تحصیلات خود را در مهندسی پرواز نیروی هوایی آغاز کرد و در تیرماه ۱۹۷۱ م / ۱۳۵۰ ش، برای دوره ی تخصصی رادار هواپیمای شناسایی به آمریکا رفت. پس از بازگشت از آمریکا ، ضمن اشتغال در نیروی هوایی در کنکور سراسری دانشگاهها شرکت کرد و تحصیلات خود را در دانشگاه اقتصاد و علوم سیاسی دانشگاه ملی (شهید بهشتی) ادامه داد.
کتاب «تون و طبس» یک دایرهالمعارف غنی است
مهدی قربانی، محقق، نویسنده و پژوهشگر مشهدی در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) در خراسانرضوی، با اشاره به کتاب «تون و طبس» گفت: مدتی قبل تصمیم گرفتم به بخش مهمی از تاریخ دوره قاجار در منطقه تاریخی تون و طبس بپردازم. تون و طبس حکومتی مستقل مربوط به خراسان بزرگ بوده که اکنون بخشی از آن در پهنهبندی جغرافیایی در خراسان رضوی و بخشی دیگر از آن در خراسان جنوبی قرار دارد.
این پژوهشگر «تون» را فردوس کنونی دانست و اظهار کرد: طبس هم به نقل از امام رضا(ع) در آن زمان دروازه خراسان بوده است این منطقه، تاریخی بسیار قدیمی دارد که بنده اسنادی تاریخی از این منطقه پیدا کردهام که در هیچ کتابخانهای وجود ندارد. یک نسخه از این اسناد «تون و طبس در اواخر قاجار» است و دو نسخه دیگر آن در دست نوشتن است.
مهدی قربانی بیان کرد: این نقطه طلایی و منحصربهفرد از تاریخ که در این اثر به آن پرداخته شده اطلاعات بسیار خوبی از مشهد قدیم دارد. به نقاطی از مشهد اشاره میکند که بنده هنوز خودم نتوانستهام آن نقاط را پیدا کنم. بهعنوان مثال در این اثر به کاروانسرای «اصغربنگی» اشاره شده است؛ در آن نوشته شده که: «الاغها را در کاروانسرای اصغربنگی بستیم و خودمان به منزل رفتیم». یا در جایی دیگر نوشته شده: «در دالان مدرسه دو در در ۲۰ متری حرم مطهر رضوی در خانه فراشباشی حرم اتاق گرفتیم و آنجا ساکن شدیم». این کلمات شامل تاریخِ غنی هویتی مشهد است که باید آنها را گشت و پیدا کرد.
منظومه امیرارسلان نامدار منتشر شد
به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در خراسان رضوی، «امیرارسلان نامدار» کتابی فولکلور با متنی حماسی و از محبوبترین داستانهای عامیانه ایرانی است و از دیرباز بین مردم مشهد دست به دست شده و سینه به سینه نقل میشده. این کتاب نخستینبار از سوی حسن رزمجو (مشعل)، دبیر بازنشسته خراسانی و از شاعران صاحبسبک خراسانی به زیور طبع آراسته شده است. حسن رزمجو که حدود ۶ سال درباره این داستان کار کرده این کتاب را در ۱۲۰۶۰ بیت به نظم در آورده است.
تصحیح و ویرایش ابیات این کتاب به عهده مصطفی مصلحی، شاعر خوشنام مشهدی انجام شده و احیا و تدوین این اثر منظوم، به کوشش مهدی قربانی، نویسنده و محقق مشهدی صورت گرفته است.
در منظومه امیرارسلان نامدار، دکتر اشرفزاده، معاون دانشگاه آزاد مشهد و شاعر سرشناس مشهدی، دکتر علیرضا قیامتی، شاهنامهپژوه و سیدناصر میبدی کرمانشاهی، شاعر، ادیب و مجموعهدار خراسانی بر این کتاب تقریظ نوشتند که مبین اعتبار ادبی این اثر است.
این کتاب که به تازگی از سوی انتشارات قاف مشهدالرضا(ع) به چاپ رسیده با قطع وزیری، شمارگان ۱۰۰۰ نسخه و قیمت ۶۰۰ هزار تومان روانه بازار نشر شده است. «کوچههای غربت» و «یک سبد ترانه» از دیگر آثار چاپ شده حسن رزمجو(مشعل) است.
روستای وکیل آباد-طبس گلشن
رونمایی از کتاب چاپ سنگی “تذکره الخطاطین” در مشهد
به گزارش آستان نیوز، این مراسم رونمایی صبح امروز با حضور حجتالاسلام و المسلمین سیدجلال حسینی رئیس سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی و جمعی از مدیران و کارشناسان این سازمان در محل تالار کنفرانس کتابخانه مرکزی این آستان مقدس برگزار شد.
کتاب تذکره الخطاطین(امتحان الفضلا) توسط میرزا سنگلاخ خراسانی خوشنویس، شاعر، ادیب، عالم دینی، سنگنویس و جهانگرد دوره قاجار تألیف شده است. این اثر به خط نسخ توسط میرزا محمدعلی خوشنویس تبریزی و محمدشفیع خوشنویس تبریزی کتابت و در قطع رحلی در ۹۰۵ صفحه چاپ سنگی شده است.
این کتاب در سالهای ۱۳۸۶ تا ۱۳۸۸ توسط مهدی قربانی پژوهشگر اسناد و نسخ خطی مورد بررسی و پژوهش قرار گرفته و به اهتمام وی در ۹۷۲ صفحه در سال ۱۳۸۸ توسط انتشارات قاف مشهدالرضا(ع) به چاپ رسیده است.
تألیف کتاب در ۴ بخش
مهدی قربانی در این مراسم ضمن خوانش بخشی از دیباچه کتاب تذکره الخطاطین گفت: تألیف این کتاب چاپ سنگی از سال ۱۲۸۸ قمری آغاز و در سال ۱۲۹۱ قمری در مطبعه کربلایی آقا رضا در تبریز به چاپ رسیده است.
این پژوهشگر اسناد و نسخ خطی افزود: این اثر دارای دو نوع روایت است، در برخی موارد مشخص است که میرزا سنگلاخ خودش در حال روایت کردن وقایع است. در مواردی چند نیز گویا شخص دیگری در حال روایت حالات و اتفاقات است.
وی اظهار کرد: این کتاب در چهار بخش جامع شامل «شرح حال ۴۳ نفر از خوشنویسان قرن دوم تا سیزدهم قمری»، «خاطرات میرزا سنگلاخ در سیر و سیاحت بلاد مختلف جهان(بیش از سه هزار سفر و اقامت در ۲۰۰ شهر مهم جهان که در هر شهر حدود هزار قطعه خوشنویسی به جا گذاشته است)»، «شرح حال ۲۳ نفر از شاگردان برجسته میرزا سنگلاخ» و «بیان احوالات ۱۶ خوشنویس عصر عثمانی» است.
قربانی ادامه داد: ۴۳ خوشنویسی که شرح حال آنان در بخش اول کتاب تذکره الخطاطین ذکر شده است علاوه بر خوشنویسی، شاعر و عارف مسلک نیز بودهاند و این مؤلف برای هر کدام از آنان ضمن برشمردن احوالاتشان، اشعاری در قالبهای مختلف در صفات، حالات و رفتارشان آورده است.
وی ادامه داد: در این کتاب به چهار خوشنویس برتر اعم از میرزا بایسنغر، میرعماد قزوینی، میرزا احمد تبریزی و درویش مجید اشاره و ویژگیهای هر کدام از آنان برشمرده شده است. همچنین به برتری میرعماد و صنعت سنگنویسی وی اشاره شده است.
رونمایی از کتاب چاپ سنگی «تذکره الخطاطین» در کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی
معرفی دیگر آثار میرزا سنگلاخ
این پژوهشگر اسناد و نسخ خطی گفت: میرزا سنگلاخ خراسانی علاوه بر کتاب تذکره الخطاطین، آثاری همچون «دُرج جواهر»، «برج زواهر»، «مجمع الاوصاف» و …، را تألیف کرده است.
وی از سنگ «بسم الله» به عنوان یکی از آثار این هنرمند که در ابعاد ۸۰/۳ در ۱۸/۱ متر و وزن ۳ تُن، در مصر حکاکی شده است، نام برد و خاطرنشان کرد: با وجود نیت و آرزوی میرزا سنگلاخ برای انتقال این سنگ به آستان مقدس حضرت رضا(ع)، متأسفانه به دلیل کهولت سن فقط توانست این سنگ نوشته را به تبریز منتقل کند. این اثر در حال حاضر در موزه آذربایجان نگهداری میشود.
نگهداری ۲۱۰ مرقع نفیس
همچنین در این مراسم سیدرضا صداقت حسینی کارشناس نسخ خطی و چاپ سنگی سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی اظهار کرد: در حال حاضر ۵۷ هزار کتاب خطی، ۲۲ هزار قرآن و جزوه قرآنی و ۵۶ هزار کتاب چاپ سنگی در کتابخانه آستان قدس رضوی نگهداری میشود.
وی گفت: علاوه بر آثاری در موضوعات علوم اسلامی، علوم انسانی و علوم طبیعی، آثار هنری ارزشمندی از خطاطان و خوشنویسان، از دوره تیموری تا عصر حاضر، در کتابخانه این آستان مقدس وجود دارد چنانکه حدود ۲۱۰ مرقع نفیس در این گنجینه نگهداری میشود.
صداقت حسینی با تأکید بر استفاده هنرمندان از مرقع برای ماندگاری آثار خوشنویسی افزود: نهجالبلاغه یاقوت مستعصمی که در سال ۷۰۱ قمری در ۲۳۹ برگ به خط نسخ کتابت شده است، قدیمیترین مرقع کتابخانه آستان قدس رضوی به شمار میآید.
وی در خصوص دیگر مرقعات نفیس گنجینه رضوی گفت: قرآن بایسنغر میرزا در ۶۵ برگ، از جمله این آثار است که ۸ برگ این قرآن نفیس دوره تیموری در موزه قرآن حرم مطهر رضوی و ۵۷ برگ دیگر آن در کتابخانه این آستان مقدس نگهداری میشود.
این کارشناس نسخ خطی و چاپ سنگی ادامه داد: همچنین اثر نفیسی که به خط نستعلیق ممتاز سلطان علی مشهدی خوشنویس برجسته دوره تیموری در سال ۸۸۹ قمری کتابت شده، در این گنجینه قابل بررسی است.
وی اضافه کرد: قرآن مشهور به «قرآن سلطنتی» که توسط عبدالله طباخ هروی در سال ۸۴۵ قمری نوشته شده، یکی دیگر از آثار نفیس گنجینه رضوی محسوب میشود. این اثر نفیس به صورت نسخهبرگردان نیز منتشر شده است.
صداقت حسینی گفت: مناجاتنامه حضرت علی(ع) به خط میرعلی هروی موجود در گنجینه رضوی که قدمت آن به قرن دهم قمری برمیگردد، نیز در سال ۱۳۸۷به صورت نسخه همانندسازی شده منتشر شده است.
وی افزود: همچنین میتوان به وقفنامه املاک شاه سلطان حسین صفوی که به خط نسخ احمد نیریزی در سال ۱۱۲۹ قمری کتابت شده، اشاره کرد.
این کارشناس نسخ خطی و چاپ سنگی از مرقع شماره ۵۸۰۳، به عنوان نفیسترین مرقع کتابخانه آستان قدس رضوی نام برد و افزود: این مرقع دارای ۱۲۳ برگ و به خطوط میرعلی هروی، میرعماد حسنی، میرزا احمد نیریزی و دیگر خوشنویسان معروف دوره صفوی تا قاجار مزین است.
معرفی، روزنامه سفر، سفرنامه طبس تا مکه معظمه
معرفی –روزنامه سفر- سفرنامه طبس تا مکه معظمه (۱۳۰۴-۱۳۰۳ ق)
«این کتاب قبلاً توسط دو ناشر چاپ شده و از نویسنده فقط به عنوان دختر مبارک میرزا یادشده که کتاب و سندی بی هویت تلقی میشود.
نسخهی حاضر ؛ تحقیق، تصحیح و اضافاتی است که توسط کوشنده در جهت رفع کاستیهای دونسخه چاپ شده و احیا نسخه خطی صورت گرفته است.
از جمله اضافات این اثر، افزودن ۷۱ مورد پاورقی جدید با اصلاحات متن وشرح کلمات ناخوانا.
مشخص نمودن هویت نویسنده (نام ؛ تاریخ تولد و فوت)،واژه های گویش طبسی که شاهزاده خانم در نگارش به کار برده و ضمیمه کردن نمایه آن، همراه با شرحی از حضور شاهزادگان قاجار در طبس، با احیا سند ازدواج (عقدنامه) شاهزاده عبدالله میرزا است؛ همراه با تصاویر مرتبط. بدین ترتیب کتاب حاضر دارای هویتی کاملاً مستند است، و اثری کاملاً متفاوت از دو نسخهی چاپ شده میباشد که به عنوان سندی تاریخی و برگی از هویت فرهنگ و تاریخ طبس گلشن در اواخر دوره قاجار به یادگار مانده است».
کتاب روزنامه سفر-سفرنامهی طبس تا مکه معظمه
کتاب روزنامه سفر – سفرنامهی طبس تا مکه معظمه
شرح و تصحیح این نسخه خطی، که از معدود سفرنامههای بانوی قاجاری است؛ بشرح عناوین مطالب ذیل و با شرح دقیق لغات و عبارات و اصطلاحات و… توسط انتشارات قاف مشهد الرضا (ع) منتشر میشود.
علاقهمندان به غنیسازی کتابخانهها و… میتوانند درخواست خود را با آیدی تلگرام @anisgh اعلام نمایند.
کتاب بحیره اثر میرمحمد هاشم بیگ فزونی استرآبادی
جزیره هرمز در اشغال پرتغال (۱۰۴۷-۱۰۱۰ هـ ق)
چندی قبل در حال تحقیق و مطالعه ی کتاب بحیره، نوشتهی میرمحمد هاشم بیگ فزونی استرآبادی (۱۱-۱۰ هـ ق) بودم، به نکات قابل توجهی دربارهی مؤلف و اشغال جزیره هرمز توسط پرتغال برخورد کردم که مطالعهی آن برای اهل تحقیق مفید بنظر میرسد: با مطالعه در بابهای: ۱۱،۳۵ ،۳۸ ،۳۹، مشخص میشود مؤلف کتاب بحیره میر محمد هاشم بیگ فزونی استرآبادی سالهای ۱۰۲۲، ۱۰۱۷،۱۰۱۸ ، هـ ق – در هند و لاهور بوده؛ زیرا او از وقایعی سخن میگوید که شخصاً مشاهده نموده است. هم چنین او در باره اشغال جزیره هرمز توسط پرتغال؛ در فراز پایانی باب چهل وسوم آورده است: